@shider_store مارا در اینستاگرام دنبال کنید

چگونه سیستم ایمنی را تقویت کنیم

روش های مفید برای تقویت سیستم ایمنی و مقابله با بیماری ها:

چگونه سیستم ایمنی را تقویت کنیم و عملکرد آن را بهبود دهیم؟

به طور کلی وظیفه سیستم ایمنی، مقابله با میکروارگانیسم های بیماری زاست. اما گاهی اوقات سیستم ایمنی به درستی کار نمی کند چون یک ویروس یا میکروب به این سیستم حمله کرده و فرد را بیمار می کند.

آیا امکان مداخله در این روند و تقویت سیستم ایمنی وجود دارد؟ اگر رژیم غذایی را بهبود دهیم، برای سیستم ایمنی چه اتفاقی می افتد؟ نقش ویتامین ها یا داروهای گیاهی؟ آیا تغییرات دیگری در سبک و شیوه زندگی می تواند به داشتن یک سیستم ایمنی سالم کمک کند؟

 

کارهایی که باید برای تقویت سیستم ایمنی انجام داد:

با اینکه نظریه تقویت سیستم ایمنی بسیار جذاب به نظر می رسد ولی انجام آن کار بسیار سختی به نظر می رسد. سیستم ایمنی یک مجموعه است نه یک واحد تنها. این سیستم برای آنکه بتواند خوب کار کند، نیاز به تعادل و هماهنگی دارد. محققان هنوز اطلاعاتی زیادی در مورد ظرافت روابط سیستم ایمنی ندارند. از همین رو به لحاظ علمی، رابطه مستقیمی بین سبک زندگی و عملکرد سیستم ایمنی به اثبات نرسیده است. اما این موضوع بدین معنا نیست که تاثیر سبک زندگی بر سیستم ایمنی ناچیز بوده و نباید مورد مطالعه قرار گیرد. محققان بدنبال کشف اثرات رژیم غذایی، ورزش، سن، فشار فیزیولوژیک و سایر عوامل بر پاسخ سیستم ایمنی حیوانات و همین طور انسان ها هستند. راهکارهای سالم زیستن، روش خوبی برای ارتقای سیستم ایمنی بدن می باشد.

روش های صحیح برای تقویت سیستم ایمنی:

اولین روش، انتخاب یک سبک زندگی سالم است. دنبال کردن روش های سالم زیستی، بهترین گام برای تقویت و حفظ سلامت سیستم ایمنی است. هریک از اعضای بدن از جمله سیستم ایمنی زمانی کارکرد بهتری دارد که در برابر آسیب های محیطی محافظت شود و با انجام روش های زیر تقویت شود:

  • ترک سیگار
  • مصرف غذاهای غنی از میوه و سبزیجات
  • ورزش منظم
  • حفظ و متعادل نگه داشتن وزن
  • داشتن خواب کافی
  • جلوگیری از ابتلا به عفونت به واسطه شستشوی مکرر دست ها و پخت کامل گوشت
  • کم کردن استرس

سن و سیستم ایمنی:

با بالا رفتن سن، قابلیت و عملکرد سیستم ایمنی کاهش می یابد که این نیز به نوبه خود زمینه ابتلا به عفونت و سرطان را فراهم می کند. درحالیکه سن امید به زندگی در کشورهای توسعه یافته افزایش یافته، شیوع بیماری های مرتبط با سن نیز رو به افزایش است.

برخی افراد هرچه سن شان بالاتر می رود، سالم تر زندگی می کنند و از سلامت خوبی برخوردارند. نتیجه بیشتر مطالعاتی که به مقایسه سلامت افراد سالمند و جوان پرداختند، نشان داد که سالمندان بیشتر به بیماری های عفونی مبتلا می شوند و بیشتر هم به دلیل ابتلا به عفونت، جان خود را از دست می دهند. عفونت ریه، آنفلوآنزا و ذات الریه از جمله دلایل مرگ ومیر افراد بالاتر از 65 سال در سراسر دنیاست. هیچکس دلیل آن را نمی داند اما برخی دانشمندان متوجه شدند که این خطرات با کاهش سلول های T تیموس در حال آتروفی به دلیل بالا رفتن سن و کاهش تولید سلول های T برای مقابله با عفونت ارتباط دارد. اینکه کاهش کارکرد تیموس موجب افت سلول های T می شود و یا سایر تغییرات در این زمینه نقش دارند، به درستی هنوز درک نشده است. برخی دانشمندان علاقمند به حل این سوال هستند که آیا مغز استخوان و نقش آن در تولید سلول های بنیادی منجر به افزایش سلول های سیستم ایمنی می تواند به سوالات ناشناخته تقویت سیستم ایمنی پاسخ گو باشد؟

کاهش پاسخ سیستم ایمنی سالمندان به عفونت ها به واسطه کاهش پاسخ به واکسن ها مشاهده شد، به عنوان مثال مطالعه واکسن آنفلوآنزا نشان داد که این واکسن برای افراد بالاتر از 65 سال تاثیر بسیار کمتری نسبت به کودکان سالم بالای 2 سال دارد. اما علی رغم کمترین اثربخشی، واکسن آنفلوآنزا و S.pneumeniae به طور چشمگیری دفعات ابتلا به بیماری و مرگ ناشی از بیماری ها را در سالمندان کاهش می دهد.

به نظر می رسد که بین تغذیه و سیستم ایمنی در سالمندان ارتباط وجود دارد. به عنوان مثال به سوءتغذیه در کشورهای ثروتمند، سوءتغذیه ریزمغذی ها گفته می شود. سوء تغذیه ریزمغذی ها که شامل کمبود ویتامین های ضروری و املاح معدنی در بدن فرد است و این ویتامین ها و املاح از طریق رژیم غذایی و مکمل ها تامین می شود، در سالمندان بسیار متداول و شایع است. سالمندان میل کمتری به خوردن غذا دارند و تنوع کمتری در رژیم غذاییشان دارند. اما سوال مهم اینجاست که آیا مکمل های غذایی می توانند به حفظ سلامت سیستم ایمنی بدن سالمندان کمک کند. سالمندان باید با مراجعه به پزشک در مورد غذاهای مطلوب و مکمل های مناسب محدوده سنی خود صحبت کنند، مصرف برخی مکمل های غذایی برای سالمندان مفید و مصرف بعضی دیگر می تواند پیامدهایی برای آن ها داشته باشد.

رژیم غذایی و سیستم ایمنی:

 سیستم ایمنی همانند هر سیستم دفاعی دیگری، بر روی عملکرد معده استوار است. داشتن یک سیستم ایمنی سالم نیازمند تغذیه خوب و منظم می باشد. دانشمندان دریافته اند که افرادی که در فقر زندگی می کنند و دچار سوءتغذیه هستند، بیشتر به بیماری های عفونی مبتلا می شوند. هرچند، اینکه دفعات ابتلا به بیماری ناشی از تاثیر سوءتغذیه بر سیستم ایمنی است، قطعی نشده است. مطالعات نسبتا اندکی در مورد تاثیر تغذیه بر سیستم ایمنی انسان ها انجام گرفته است و حتی مطالعات در مورد اثرات مستقیم تغذیه بر ابتلا به بیماری ها و درمان آنها اندک می باشد.

برخی شواهد نشان می دهد که کمبود ریزمغذی ها از جمله کمبود روی، سلنیوم، آهن، مس، فولیک اسید، ویتامین های A، B6، Cو E پاسخ سیستم ایمنی را در حیوانات تغییر می دهند. به هرحال تاثیر تغییر عملکرد سیستم ایمنی بر سلامت حیوانات بسیار مبهم می باشد و تاثیر کمبودهای مشابه هم بر پاسخ سیستم ایمنی انسان در آینده باید مورد بررسی قرار گیرد.

اکنون چه باید انجام بدهیم؟ در صورتی که رژیم غذایی نیاز روزانه بدن به ریزمغذی ها را تامین نمی کند، مثلا تمایلی به خوردن سبزیجات نداریم، مصرف مولتی ویتامین و مکمل های معدنی می تواند برای حفظ سلامت بدن و حتی سیستم ایمنی مفید و سودمند باشد. نیازی به مصرف دوزهای بالاتر ویتامین نیست و لزوما مصرف بیشتر ویتامین ها تضمین کننده سلامتی بدن نیست.

استرس و سیستم ایمنی:

امروزه طب مدرن، رابطه بسیار نزدیکی را بین فکر و بدن ایجاد کرده است. انواع بیماری ها از جمله معده درد، کهیر و حتی بیماری قلبی با اثرات استرس و فشارهای هیجانی ارتباط دارند. علی رغم چالش ها، دانشمندان مشغول مطالعه رابطه بین استرس و کارکرد سیستم ایمنی هستند.

تعریف استرس بسیار سخت و دشوار است. برخی اتفاقات و رویدادها ممکن است برای یک نفر استرس زا باشند اما برای فرد دیگر اصلا استرسی نداشته باشد. وقتی افراد در معرض موقعیت های استرس زا قرار می گیرند، به سختی می توانند میزان استرس خود را بسنجند و حتی برای دانشمندان نیز سخت است که بتوانند دقیقا توصیف فرد از استرس را اندازه گیری کنند. دانشمندان تنها می توانند چیزهایی را اندازه گیری کنند که نشان دهنده استرس است مثلا تپش قلب اما این شاخص ها می توانند سایر عوامل را نیز انعکاس دهند.

بیشتر دانشمندان با مطالعه رابطه بین استرس و کارکرد سیستم ایمنی، به مطالعه عوامل و محرک های استرس زا ناگهانی و کوتاه مدت نپرداختند، بلکه سعی کردند محرک های استرس زا ثابت و مکرر بنام استرس مزمن که ناشی از ارتباط با خانواده، دوستان و همکاران است و یا چالش های دایمی برای انجام کار را مورد مطالعه قرار دهند. برخی دانشمندان در حال مطالعه این موضوع هستند که آیا استرس دائمی می تواند بر سیستم ایمنی تاثیر داشته باشد.  

دانشمندان انجام آزمایشات کنترل شده روی انسان ها را به سختی انجام می دهند. در یک آزمایش کنترل شده، دانشمندان می توانند یک عامل مثل مقدار یک ماده شیمیایی را تغییر دهند و سپس تاثیر این تغییر را بر برخی پدیده ها مثل تولید مقداری آنتی بادی مترشحه از سلول سیستم ایمنی که در معرض مواد شیمیایی است، آزمایش و اندازه گیری کنند. در یک حیوان زنده و به خصوص انسان، کنترل امکان پذیر نیست چون در لحظه آزمایش و اندازه گیری ممکن است بسیاری از اتفاقات برای حیوان یا انسان رخ دهد که این اتفاقات بر نتیجه آزمایش تاثیر می گذارد.

علی رغم وجود این مشکلات در آزمایش و اندازه گیری رابطه استرس با سیستم ایمنی، دانشمندان هنوز به دنبال مطالعه این رابطه هستند.

آیا احساس سرما و سرد شدن می تواند سیستم ایمنی را ضعیف کند؟

حداقل یکبار هر مادری فرزندش را با این جمله خطاب کرده که "لباس گرم بپوش چون سرما می خوری". دانشمندانی که در این زمینه تحقیق می کنند معتقند در معرض سرما - متوسط - قرار گرفتن احتمال ابتلا به عفونت را افزایش نمی دهد. بیشتر کارشناسان سلامت بر این موضوع اتفاق نظر دارند که زمستان، فصل سرماخوردگی و آنفلوآنزاست نه به دلیل اینکه هوا سرد است بلکه به دلیل اینکه افراد بیشتر اوقات شان را داخل منزل و در تماس نزدیک با همدیگر سپری می کنند. این وضعیت زمینه انتقال میکروب و بیماری ها  را راحت تر می کند.

محققان این موضوع را در جمعیت های مختلف مورد مطالعه قرار دادند. برخی آزمایشات روی موش نشان داد که قرار گرفتن در هوای سرد می تواند توانایی مقابله با عفونت را کاهش دهد. اما آیا در مورد انسان نیز این نتیجه صدق می کند؟ دانشمندان با قرار دادن برخی افراد در آب سرد و برخی دیگر به صورت عریان در دمای بسیار سرد، آنها را آزمایش کردند. آنها جمعیت قطب جنوب و منطقه کانادا را مورد مطالعه قرار دادند و به این نتیجه رسیدند که عفونت ریه در جمعیت های خارج از کشور که در هوای سرد ورزش می کنند، بیشتر است اما اینکه عفونت ها ناشی از سرما یا سایر عواملی مثل ورزش شدید یا خشکی هواست، مشخص نیست.

گروهی از محققان کانادا صدها مطالعه پزشکی را روی افراد انجام دادند و به این نتیجه رسیدند که دلیلی برای نگرانی نسبت به قرار گرفتن در سرمای متوسط نیست چون تاثیر مخربی بر سیستم ایمنی انسان ندارد. اگر هوای بیرون از منزل سرد است، باید خود را خوب بپوشانیم؟ بلی. در صورتی که سرما باعث اذیت و ناراحتی شما می شود  و یا اگر قصد دارید برای مدت طولانی بیرون از منزل بمانید، بهتر است خودتان را بپوشانید. اما نگران سیستم ایمنی بدن تان نباشید.

سیستم ایمنی

شربت ایمیونیتی ویواکیدز

ورزش و سیستم ایمنی:

ورزش منظم یکی از ارکان مهم سالم زیستی است که سلامت عروق قلب را بهبود بخشیده، فشار خون را پایین آورده، وزن را کنترل می کند و از بدن در برابر انواع بیماری ها محافظت می کند. اما آیا ورزش می تواند به تقویت سیستم ایمنی و حفظ سلامت آن کمک کند؟ ورزش نیز همانند یک رژیم غذایی سالم می تواند به حفظ سلامت عمومی و داشتن یک سیستم ایمنی قوی کمک کند. ورزش مستقیما باعث تقویت گردش خون می شود و به سلول ها و مواد سیستم ایمنی اجازه می دهد تا آزادانه در بدن حرکت کنند و کارشان را بهتر انجام دهند.

برخی دانشمندان درحال بررسی و مطالعه تاثیر مستقیم ورزش بر ابتلا به عفونت و بیماری ها هستند، به عنوان مثال برخی محققان این موضوع را مورد مطالعه قرار دادند که آیا ورزش شدید می تواند باعث بیمار شدن ورزشکاران و یا آسیب به عملکرد سیستم ایمنی آنها شود. به منظور انجام این پژوهش، دانشمندان ورزشکاران را به انجام ورزش های شدید تشویق کردند و خون و ادرار آنها را قبل و بعد از ورزش مورد آزمایش قرار دادند تا بتوانند هرگونه تغییر در عملکرد سیستم ایمنی را مشاهده و ارزیابی کنند. درحالیکه برخی تغییرات به ثبت رسیده است اما ایمونولوژیست ها هنوز نمی دانند که منظور از این تغییرات در پاسخ سیستم ایمنی انسان چیست. آزمودنی ها شامل ورزشکاران حرفه ای بود که تمرینات و ورزش های شدید را انجام دادند. آیا این نتیجه در مورد ورزش متعادل برای افراد عادی نیز صدق می کند.؟ آیا ورزش متعادل می تواند به حفظ سلامت سیستم ایمنی کمک کند؟ اگرچه رابطه مستقیم و مفیدی بین ورزش و سیستم ایمنی ثابت نشده اما منطقی است که در نظر گرفت سالم زیستی مفید و موثر در ورزش منظم و متعادل باشد و اینکه ورزش با سلامت سیستم ایمنی در ارتباط است.

یکی از رویکردهایی که می تواند به محققان در زمینه تاثیر ورزش و سبک زندگی بر بهبود عملکرد سیستم ایمنی کمک کند، بهره گیری از توالی سازی ژنوم انسان است. توالی سازی ژنوم فرصتی برای پژوهش برپایه تکنولوژی بیومدیکال است که با استفاده از آن می توان به سوالاتی در مورد سیستم ایمنی پاسخ کامل داد. به عنوان مثال ریزگردها ها یا تراشه های ژنی برپایه ژنوم انسان به دانشمندان اجازه می دهد تا همزمان به روشن یا خاموش شدن هزاران توالی ژن در پاسخ به شرایط فیزیولوژیک مثل تعداد گلبول های خون ورزشکاران قبل از و بعد از ورزش توجه و دقت نمایند. محققان امیدوارند با استفاده از این ابزارها بتوانند الگوها را آنالیز نمایند و به درک بهتری از نقش مسیرهای متعدد دست یابند.

برای مطالعه مقالات بیشتر>>>>اینجا را کلیک کنید.

دیدگاه‌ها

افزودن دیدگاه جدید